Bugün Türkiye'de önemli anlar yasaniyor. Bir yandan alabildigine baski sürerken bir yandanda önemli demokratik kazanimlar kaydediliyor. Azinlik dillerine uygulanan yasagin kaldirilmasi parlementoda, basinda tartisiliyor. Diller yasasi`nin yasaklar bölümü kaldiriliyor.

Basinda Kürtçe üzerine yapilan yasagin kaldirilmasi üzerine yazilip çiziliyor. Bu konuda belli bir birikim var. Kürt halkinin yillardir sürdürdügü çok yönlü mücadeleler sonucu yasalari koyanlar zorlaniyor.

Ortadogu sorunlari baglaminda verilen .taviz"in islevi Kürt halkini susturma çabasi seklinde yorumlaniyorsa da yasa tasarisinin pratik sonuçlari daha genis kapsamda. Bu anlamda dil tartismalari belli bir liberalizmi isaret ediyor. Arastirma özgürlügü Kürtçe, adi agiza alinmayan Kürt dili Türkiye basininin gündeminde. Buna herkes kadar bizler de seviniyoruz. Ne de olsa Türkiye'de tüm azinlik ya da ulus tüm etnik gruplarin kaderi birbirini ilgilendiriyor. Türkiye'deki tüm diller ayni düsünce sisteminden zarar görerek yillardir yok sayildilar ve hiç bir gelisme olanagi bulamadilar. Dil tartismalari bunlardandir , bizi de son derece ilgilendiriyor. Tüm bu tartismalarda bir eksiklik var yine.

Yine konu tek boyutlu ele aliniyor. Yazilan makaleleri ve haberleri okurken sevincim yarim kaliyor. Yine sorun salt Kürtce ile sinirlaniyor. Türkiye'deki azinlik dillerine konan yasak Kürtçe yasagina indirgeniyor. Türkiye'deki ulusal sorunun can alici konusu Kürt sorunudur. Ve Kürtçe tartismalarinin odaginda. Bu, tartisma götürmez bir gercek.

Ancak sorun burada bitmiyor. Türkiye'de konusulan en azindan sekiz dokuz azinlik dili var ve her üç kisiden birinin anadili Türkçe degil. Cumhuriyet tarihinden bu yana resmi olarak yok sayilan, Türkiye'nin gündeminden kaldirilan, hiç bir gelisme olanagi taninmayan milyonlarca insanin konustugu bir cok dil. Kimse olaya cok yönlü bakmak istemiyor. Ve bu alanda yapilan sistemli asimilasyonun boyutlari bilince çikarilmiyor. Sorun yeni bir popülizm ile birlikte olayin geçistirilmesi boyutunda. Bugün Türkiye'de bir çok lisan anadil olarak konusuluyor ve varolma savasi veriyor Öteden beri Türkiye toplumu lisanlara karsi kayitsiz, ilgisiz olma yönünde egitilmis. Tek ve degerli lisan Türkçe sayilmis, azinlik dilleri halkin arasinda sir gibi saklanmis. Kamuoyunda hiç adi geçmeyen mahalli lisanlara, "ev dili"ne indirgenmistir. Oysa Lazcada diger azinlik dilleri gibi tüm canliligini koruyor hala. Dünyanin belki her yerinde eski dillere karsi merak ve ilgi var ve filoloji bölümlerinde lisan karsilastirmalari yapilir.

Diller arastirma yapmak ve kültür merkezlerinde çalismalar yürütmek Bizim ülkemizde ise azinlik dillerinden söz etmek, belli dillerden "söylemek hos karsilanmaz, bölgecilik vs. seklinde yorumlanir. Oysa yillardir özlemini çektigimiz bir takim seyler var. Eminim ki bizden önceki kusaklarin çektiklerini biz genç kusak Lazlari devralmisizdir. Halkimizin tüm olumsuz kosullara ragmen yasatmayi basardigi çok deger verilmesi, kamuoyunda adi ' ndan söz edilmesi, halkimizin gerçek tarihinin bilinmesi, kendimize özgü kültürel kimligimizin tanitim konusunda hak ettigimiz yeri alabilmemiz sözünü ettigim özlemleri kapsar.Neyazik ki, daha düne kadar hukuksal olarak da arastirma ve yayin yoktu.

Yeni çikarilan Diller Yasasi bu konuda belli liberallesmeyi beraberinde getirmekte. Bu bakimdan simdiki ortamda bir seyler yapmak daha kolay olacaktir. Laz Dili ve Kültür Çalismalarinin Amaçlari Üzerine Bugüne dek konumumuz, arastirma yapmak isteyen Batili bilim adamlari için bir arastirma alani olmustur.

Baskalari bizim dilimize ve kültürel degerlerimize daha çok sahip çikar olmustur. Bunda Türkiye'de arastirma yapimi bilimsel arastirma olanaginin olmamasinin da payi vardir. En ulusal bilincin gelismemis olmasi ve kendi degerlerimize sahip çikamamamizdir.
Bu çalismalar, Lazlar üzerine varolan bilgi açigini kapamak, konuya açiklik getirmek, sistemli bir sekilde yürütülmüs olan asimilasyon politikasini belgeler ile ortaya koymak ve kendimize özgü tavri belirginlestirmek için zorunludur.

Ayrica kendi adimiza konusacak halkimizin kültürel degerle Türkiye kamuoyunda halkimizin varligini ortaya koyacak anadilimizin yasadigini vurgulayacak demokratik gelenege sahip kesime konumuzun götürülmesi ve Laz ilerici ve aydinlarina ulasma açisindan da böyle bir dökümantasyon çalismasi önemlidir. Yalnizca ve yalnizca halkimizin ileri gelelen çesitli kademelerinde, kurum ve örgütlenmelerinde aktif degisme ve gelisme isin çaba gösteren demokrat aydin ve ilerici Lazlarin konumuzu ele alip tavir takinmaya baslamalari ile bir seyler baslatilabilir.

Yorum (3)

Bu Yorumu Feed ekle

Yorumlari Göster/Kapat

hamdiselimoglu said:

	evet azınlık değiliz. Sanırım sürçi lisan olmuştur azınlıklar Lozanda tarif edilmiştir.Başkaca azınlık oluşturma çabaları gibi anlaşılabilir.Bizler; Çerkesler,Abhazlar, Gürcüler,Boşnaklar Arnavutlar Pomaklar Kürtler Zazalar vs. gibi bu ülkenin farklı kökenli öz be öz evlatlarıyız Azınlık benzetmesi sürçi lisan olmuştur. kai guite cuma
	Şikayet et Beğenmedim Beğendim

2007-02-28 19:58:38
Oylama: +0

Efxaristo said:

Öncelikle laz kültürü dili ve yöreyle alakalı bir yandan da tüm toplumu ilgilendiren bir konu hakkında fikrimizi beyan edebileceğimiz bir ortamın oluşturulmasından dolayı çok teşekkür ediyorum.Ben aynı duyguları paylaştığımızı düşünüyorum ama yazdıklarınızın hepsine katıldığımı söyleyemeyeceğim.Ben farklılıkları farklılıklarımızı ne olursa olsun bir ayrımcılık içerisinde değerlendirilmesini kabul edemem hangi dil hangi kültür olursa olsun bu toprakların bir parcasıdır ve kültür mozağimiz içerisinde değerlendirilmelidir bu yüzden azınlık kelimesi kabul edilemez bence.Bugün devletin tutumu amacı nedir ayrı bir konu ve ayrıca tartışılması derekır diye düşünüyorum öncelikle bizim birşeylere inanmamız yeterli.

Şikayet et Beğenmedim Beğendim

2006-05-11 00:49:02
Oylama: +0

'Misafir' said:

Düşünce ve duygularınıza ben de harfiyen katılıyorum. Yıllar önce Pazar daki NATO üs'ünde görevli bir ABD'li yüksek rütbeli subay, yöremizi gezerken yöresel dil farklılıklarını not aldığını öğrendik. Bunun nedenini soranlara da cevabı şöyle olmuştur: (Siz dünyanın en şanslı insanlarsınız ki özel bir diliniz var. Ama deli olmalısınız ki, bunu öldürmek için herşeyi yapıyorsunuz. Oysa bir dil bir insan, iki dil iki insa, üç dil üç insan. Unutmayın dil zenginlik, kültür demektir. Bana bir dil öğretenin kulu kölesi olurum anlayışına sahip bir düşünceye inanmış bir oplumsunuz. Bu durumda neden notlar aldığımı anladınız mı?) şeklinde cevaplayan o askeri çok merak ediyorum.... Çalışmalarınıza canıgönülden başarılar diler, okuma etkinliklerinin İstanbul'da da yapılmasını diliyor, selam ve sevgilerimi yolluyorum. çe berepe ar mutğha giççitğare: Nosi vorsini? Vorsi vorsini? haşo uçitğasi şkule:- curititi vorsin -diye cevabi komeçuna him şkunden oren. Dido mçari. Haydi bigzala. Tolepenişi , Nosepenişi mskva cumalepeşkimi. Ankara'şa bidasi, mtvanişa meftare..... Mskvalina dğalepe tkvani iyas.

Şikayet et Beğenmedim Beğendim

2006-02-26 16:16:19
Oylama: +0

Yorumlari Göster/Kapat

---