Hamusteri oxenupeten hem he oput’epeşi mskvanobas monz*inopa, hemti ekonomiği K’eleşen hem oput’epeşi moselu-mogapa oxenu tkvala ren. Moxtit! Lazonaşi ham mskvanoba-muşi doğa oroperi Lazepes do mteli k’oçepes Oçinapu şeni mu uk’orsna p’at. Daha oğune zuğape na-yon3ines ozmonupek, ha3’i Çkva do çkva m3udepeten doğali mskvanoba-çkuni yon3inu şeni xepe gonz*ikeri renan!
Hemtepe kodomadginenan! Edo hemtepeşen oğune xepe-çkuni kogobinz*ikatna!
Mençuna Şelalesi
.
Lazonada isimleri şimdi dahi Lazca olarak anılan ve bilinen birçok yer isimleri vardır. Bunların ifadelerinı Türkçe yapmakta kolay değildir. Bunlar bulundukları yer, şekil gibi özelliklerden isimlerini almış, tarihlerden beri isimleri Lazca kalmış ve kalmaya devam etmişlerdir. Bunlardan biri Arhavinin yüksek yaylalarının eteğinde bulunan Mençuna Şelalesidir.
Lazonanın doğasını, coğrafi yapısı pek düz alanı bulunmayan, yüksek dağları denize kadar devam etmekte olan, yaylalardan akan ırmaklar ve vadilerden oluşmaktadır. Bu vadiler bir doğa güzelliği gibidir. Bu güzellikleri dünyanın birçok yerinde bulunmayacak kadar değişik ve çoktur. Üzeri yazları dahi karla kaplı yaylalar, bu yaylalardan kıvrılarak akan tertemiz ırmaklar vardır. Bu ırmakların etrafı çeşitli bitkiler ve ağaçlarla süslenmistir.
Bu doğa güzellikleri sanırım iyi tanıtımı yapılmadığı için gereken değerlerini bulamamıştır. Lazonanın bu doğa güzelliklerini tüm doğaseverlere tanıtılması biz doğaseverlere kalıyor.
Bu güzelliklerden olan, yakın zamana kadar pek bilinmeyen, tanınmayan Mençuna Şelalesi Arhaviden yaklaşık sahilden 15 km içeridedir. Kabirse deresinin kenarından Kavak köyünden geçilerek Dereüstü köyüne varılır. Takamandeni vadisinden geçerken essiz güzelikler içinden yol alalım derken sahil yolu yapımında kullanılan taşların alındığı taş ocakları doğayı bozsada, tarihi dereüstü taşköprüsünün yıkılışı bu taş ocağına yapılan yeni dereyolu yapımına rastlasada! Tarihi 200 yıllık diye yanlış olarak bildirilen, yenileme yapalım diye orjinali bozulan, Sanırım 600 yıldan eski olan çifte köprüden yukarıda kyamilet vadisinin sonlarına doğru Yarım saatlik araba yolculuğundan sonra arabalardan inilir. Buradan dere kenarından karşıya uzatılmış telle tutturulmuş bir ağacın (köprü) üzerinden geçip yine yarım saatlik biraz yokuş yukarı yürüyüşle ulaşılabilir. Dere yatağından ikiyüz metre yukarıdaki çok güzel, doğal ortamda oluşmuş bir şelaledir.
Bu şelalenin ismi olan mençuna; erişilmesi, yanaşılması olmayan yer, böyle bir şelale anlamına gelir. Gerçekten mençuna yüksek bir kayalıktan akmakta, bu şelaleden yukarı yardımsız çıkmaksa imkânsızdır. Suyun bol olduğu zamanlarda ıslanmadanda yanına yanaşılamaz.
Bu yürüyüş doğal güzelliklerimize gereken önem verilmediği için biraz dar ve bozuk yoldan, gürgen, kestane, kumar ve kızılağaçların arasından yürüyerek yapılır. Şimdilik bozuk olan bu yolda oluşan yorgunluktan sonra doğa güzelliği olan mençuna şelalesine varılır. Memçuna biri küçük, ikisi büyük üç şelaleden oluşmuş şalalelelerdir. En üst şelale alttan görülmez, orta şelale en büyük olanıdır. Bunun yüksekliği yaklaşık 40 metre kadardır. Suyun bol olduğu zamanlarındaki güzellik daha bir başkadır. Yeşille kaplanmış bir alanın içinde beyaz köpüklerle akan suyun güzelliği seyredilmekle doyulmaz.
Lazonada böyle az bilinen, az tanınan doğal güzellikler çok fazladır. Yapmamız gereken bunları bulup çıkarmak, ulaşımı için gereken bakım ve düzeltimi yapılıp doğaseverlerin oralara kolayca gidebilemelerini sağlamaktır. Bu şekilde davranmakla hem o yörelerin güzelliğini arttırmak, hem de ekonomik yönden o yörelerin kalkınmasını sağlamak demektir.
Gelin! Lazonanın bu güzelliklerini doğasever Lazlara ve tüm İnsanlara tanıtmak için gerekeni yapalım. Daha önce denizlerimi yok eden düşünceler, şimdi çeşitli yalanlarla doğal güzelliklerimizi yok etmek için kolları sıvamış durumda! Onları durdurabiliriz! eğer onlardan önce kollarımızı sıvayabilirsek! Haziran.2008 Lazona
Bu Yorumu Feed ekle
Yorumlari Göster/Kapat
Yorumlari Göster/Kapat
