Ma hak, Lazeburas oç’arus geboç’k’amt’işi na-biozmonumpe; Ham didi sites kultura do nena çkuni na-oromanpes do doguru na-unonanpes ar m3ika t’as nati muntxanepe meçamu rt’u. Lazuri nena-çkuni uçkin do na-goç’k’ondupes goşinut’u. Hamtepe ar m3ika t’as nati domaxenuna ma dido bixelam, hati ma mibağut’u. Hemuşeni oç’aru Lazuri nenaten, Arkaburi diyalektiten p’i. Na-pskidu svaşi diyelekti k’ai na-miçkin şeni haşo p’i. İpti ç’arerepe xvala Lazuriten p’ç’arumt’i, ok’açxe ar dio mak’itxale do megabrepek Turkuli goktinati eluç’ari, Lazuri nena k’ai na-var uçkinanpekti oxo3’onan yaşi mati Turkuli elaç’arus kogeboç’k’i. Lazurişen Turkuli gyektura bikomt’aşi na-ren steri na-bikom şeni Turkuli-muşi m3ika mokteri iven, hemuşeni Turkulişe gektura dido k’ai var iven. P’ç’arumtişi ar k’ele Lazuri dobogura, ar k’ele booropina, ar k’eleti Lazuri nenaşi nenaçkina memaçasma ptkvi. Hamtepe p’çarumt’işi Lazi kutura şeniti muntxanepe meçamu mint’u. Ar k’eleti skidalaşi mtinobape mepçama ptkvi, ar k’ele mak’itxalepe boz*i3ina, ark’eleti Lazuri nena-çkuni handğanoras oxmaruşi amaxtima p’a mint’u. Hamtepeşi iri ar soti ok’odvare do çkinapa meçamu na-ginon ar ç’arale gamoşkvare, hati hek’o perpu duyla var rt’u. Edo ma hek’onari perpu na-var ren duyla bikom yado çkva ozmonuti var iven. Xvala mtinepe haşo na-ren giçkit’an mado bzop’on.

Arti na-pç’arumpe iri isa ren mati var bzop’on, k’ai na-var maç’arupeti ren, isa na-var maç’arupeti koren. Na-p’ç’arumpe mo3’ondes do na-bikom duyla şeni guri gomindvespe ren, hemtepes dido mardi boğodam. Ar m3ika na-renpekti na-var mo3’ondes do tkves, hemtepesti mardi boğodam. Hak beciti na-ren dido na-p’orom Kultura do nena-çkuni na-p’orom steri iris booropina minon, iri haya ren. Ho mak’itxale da-cumalepe, ham ar 3’anaşi doloxe k’at’a dolonis var m’aç’aru nati, p’ç’arumt’işi oç’aroni mutu gomaşinas yado dido biozmoni, oç’aru şeni dido orapes bibodi, xoloti oç’aroni muntxanepe kobz*iri. Dio oras da-cumalepek do megabrepekti oç’aroni muntxanepe gomoşines do haşoten xoloti ç’arelepe ora-muşis menuç’işini.

Oç’arupeşi doloxe ipti, Lazona do Lazonaşi skidalaşen, kulturaşen geboç’k’i. Hamtepeşe meonaten kultura-çkunişi çkva dagepe şeniti p’ç’ari. Gonoşinepe, goxtima-oz*irupe, festivalepe do z*i3inape p’ç’ari. Hamtepeşen çkva, etkinluğepe şeniti muntxanepe p’ç’ari. Handğanoras na-ivenpe, nena-çkunişi doguru şeni dido na-ixmarinen mk’ule tkvalape do İptineri leksi mşina-çkimiti do p’ç’ari. Kultura-çkuni şeni irik, xeşen na-muxtasen k’onari muntxanepe oxenoni ren. Ma na-minon beciti ar muntxati, kultura do nana-nena çkunişeni ham dulyas na-yodgin ar nuxu k’oçi na-boret mtini ren. Kultura çkuni-şeni mik mu vasna vas, var mok’3’ondannati mot go3’udgitut, hemtepes gelaşvala oxenu ok’ors, gelaşveluşi gzape gorit. Na-ixenen mteli dulya Lazepe şeni ixenen, ixenas. Haya haşo içkinas.

Ha3’is şkule xoloti oç’arupes mebuonare, na-moxtasen orapes Lazepe şeni, Lazuri nena hemtepes oropinu şeni, goşinu şeni, doguru şeni ma hak bore! Hayde Da-cumalepe! dido mcveşi na-ren Kultura-çkuni mot gondunut’as, irik arte mxuci mepçat do eboselat, çodina na-var uğun orapeşeşa skidas.

Ar sersi mulun! K’oçişi-oropeşe na-ignepen,
Da-cumalobaşe na-ignepen, Skidalaşe na-ignapen,
Oropa-ren Lazepeşi.

Ar sersi mulun!  Kulturaşi oropaşen

Nana-çkuniş nenaten, Hamuşi oç’aruten.
İğarğali… İparamiti… İsinapi… İxap’ari… Nena skaniten.

xelinadok'aobaten skidit..

Bir Yıl Oldu!

Evet, Lazeburanın sevgili okurları, bir yıl oldu Lazeburada yazmağa başladığım. Bir yıl önce Lazeburada yazmaya başlarken biraz ürkek ve heyecanlı idim; Lazların yaptığı siteler içinde en büyük, en bol yazıların yazıldığı ve Kültürümüzü seven birçok insanın bir arada olduğu bir site. Lazonada olan bütün diyalektlerle Lazca yazılan bir sitede Lazca yazmak o kadar kolay olmayacaktı, bunu bildiğim için biraz ürkektim. Günler geçmeğe başladıktan sonra, yazmağa devam ederken bu site Lazeburada kültürlerini çok seven yöneticilerle, yazarlarla, okurlarla tanıştık, onlarla kardeş olduk, dost olduk, yoldaş olduk. Birbirimizi tanıdık, birbirimizi anladık. Lazca dilini ve kültürünü çok sevdiğim için burada, Lazca dilini ve kültürünü sevenlerle birlikte olduğum içinde çok sevinçliyim. Burada hep birlikte, kültürümüzü ve ana dilimizi kaybetmiyeceğiz, yaşatacağız, gelecek zamanlara, sonsuz zamanlara götüreceğiz diye, bu kolay olmayan, uzun zaman gerektiren bir işe başladık, devam edeceğiz.

Ben burada, Lazeburada yazmaya başlarken düşüncelerim; bu büyük sitede kültürümüzü ve dilimizi sevenlere ve öğrenmek isteyenlere biraz olsa dahi bir şeyler vermekti. Laz dilini bilipte unutanlara hatırlatmaktı. Bunları biraz dahi yapabildiysem ben çok sevinirim, buda bana yeterdi. Onun için yazmayı Lazca dili ile, Arhavi diyalekti ile yaptım. Yaşadığım yerin diyalektini iyi bidiğim için böyle yaptım. Önceleri yazılarımı sadece Lazca yazıyordum, sonra birçok okur ve dostlar Türkçe çevirisinide yaz, Lazca dilini iyi bilmeyenlerde anlasın deyince, bende Türkçesini yazmaya başladım. Lazcadan Türkçeye çevriyi yaparken, olduğu gibi çeviri yaptığım için Türkçesi biraz devrik oluyor, onun için Türkçeye çevirisi iyi olmuyor. Yazarken bir taraftan Lazca öğreteyim, bir taraftan sevdireyim, bir taraftanda Lazcanın dilbilgisini verebileyim dedim. Bunları yazarken Laz kültürü içinde bir şeyler vermek istiyordum. Bir taraftan yaşamın gerçeklerini vereyim, bir taraftan okurları neşelendireyim, bir taraftanda Lazca dilimizin güncel kullanımının girişimini yapayım istedim. Bunların hepsini bir araya koyacaksın ve bilgisini vermek istediğin bir yazıyı çıkaracaksın, buda o kadar kolay iş değildi. Vede ben o kadar kolay olmayan bir işi yapıyorum diye başka bir düşüncemde olamaz. Yalnız gerçeklerin böyle olduğunu bilesiniz diye diyorum.

Birde, yazdıklarımın hepsi doğrudur da demiyorum, iyi yazamadıklarım, doğru yazamadıklarımda vardır. Yazdıklarımı beğenenler ve yaptığım işi için beni yüreklendirenler var, onlara teşekkür ediyorum. Bir kısmıda beğenmediklerini söylediler, onlarada teşekkür ediyorum. Burada önemli olan çok sevdiğim kültürümüzü, dilimizi herkese sevdirmektir, hepsi budur.

Evet, okur kardeşlerim, bu bir yılın içinde her hafta yazamadımsada, yazarken, yazacak bir şey hatırlayayım diye çok düşündüm, yazmak için uzun zamanlar uğraştım, yinede yazacak bir şeyler buldum. Bazı zaman kardeşler ve dostlarda yazacak bir şeyleri hatırlattılarda yinede yazılarımı zamanda yetiştirdim. Yazıların içinde önce, Lazona ve Lazonanın yaşamından, kültüründen başladım. Onların devamınca kültürümüzün başka dilimleri için de yazdım. Anıları, gezi-gözlemleri, festivalleri ve fıkralar yazdım. Onlardan başka etkinlikler için de birşeyler yazdım. Güncel olayları, dilimizi öğretebilmek için çok kullanılan kısa deyişleri ve İlk şiir denememide yazdım.

Kültürümüz için herkesin, elinden geldiği kadar bir şeyler yapması lazım. Benim istediğim önemli bir şeyde, kültür ve anadilimiz için bu işin üzerinde duran bir avuç insan olduğumuz gerçeğidir. Kültürümüz için kim, ne yaparsa yapsın, beğenmesenizde önünde durmayın, onlara yardım etmek gerekir, yardımın yollarını arayın. Yapılan bütün iş Lazlar için yapılıyor, yapılsın. Bu böyle bilinsin. Bundan sonra yinede yazmaya devam edeceğim, gelecek zamanlarda Lazlar için, Lazca dilini onlara sevdirmek için, hatırlatmak için, öğretmek için, ben buradayım! Haydi kardeşlerim! Çok eski olan bu kültürümüzü kaybolmasın, hep birlikte omuz verelim ve kaldıralım, sonsuz zamana kadar yaşasın.

Bir ses geliyor! İnsan sevgisine duyulan,
Kardeşliğe duyulan, '
Yaşama duyulan,
Sevgisidir Lazların

Bir ses geliyor! Kültürün sevgisinden,
Annemizin dilinden,
Onun yazılışından Konuş… Konuş… Konuş… Konuş…
Kendi dilinlen!

esenlikle yaşayın..

Mart. 2008 Lazona

Osman Şafak Büyüklü

osmanbu2003@hotmail.com