Da-cumalepe, site-çkuni Lazeburaşi mak’itxalepe, na-bz*irom k’onarite Lazuri-nana do

kultura-çkunis na-ubağun k’onarite var ebodgirt.

Kultura-çkuni na-var i3’k’edinen didi ç’k’oni-ncas nugnams, tamo tamo xomun, do geikten. Hemuşi oskedinu, hemuşi amadginu çkuni xes ren, çkunişen çkva mitik mutu var ikoms. Ha3’i hemuşi ağani nergi doborgit, hemuşi skidala şeni 3’k’ari do ongvanoni mutu ek’ebubğaten, hemtepe Lazuri-nena do kultura ren. Hemuşeni irik arte mxuci mepçaten do boskedinaten. Haya, ham dulyas na-yodgin ar nuxu k’oçiten var iven. Ham sites uye na-ren, vanati heşoten na-amulun do sites na-o3’ken Lazepeşi ok’atuten iven. Sites na-ren uyepeşi didope Lazi ren do kultura-çkuni guriten na-oroman içkinen. Edo xvala, ma Lazi bore… yado otkvutenti var iven. Haşo otkvuten handğanoras ko-ninç’inen. Çkun kultura-çkuni na-moxtasen dido gunz*e orapeşeşa boyonaten, var gomdinaten. Ham dulyas, kultura do nena-çkunis jin var ebodgidatna na-moxtasen orapes berepe-çkunis, motape-çkunis, hemtepeşi motapes mu dobut’alaten. Xvala, çkun Lazi boret bu3’vateni… Lazepeşi kultura do nena şeni çkva mu bu3’vaten, ha3’i gomoç’k’ondes bu3’vateni… heşo mutu diveni! Kultura-çkunişi oçinapu, doguru, monzinu, gont’inu şeni Lazuri vanati Turkuliten na-miçkinan k’onari, na-maxenenan k’onarite irik bak’ataten. Kultura-çkuni şeni na-miçkinanpe ptkvaten, p’ç’araten do artikatis, na-var miçkinan muntxanepe doboguraten, boçkinapaten.

Hak, na-bognaten, na-dobiguraten kultura-çkuni do nananena-çkuni şeni na-bz*iraten ağani çkinapape artikatis mebiçaten, mebiç’araten.

Hak ma, xvala kultura-çkunişeni mutu p’at-mati var bz*op’on. Handğanoras na-iven çkva muntxanepeti p’ç’araten, oç’aruti uk’ors. Çkunti ham Sva-mogvales pskidutna,ham Anadolias pskidutna, K’oçinoba şeni na-uk’ors mteli muntxanepes miçkit’an.
Mteli k’oçepes, artikatis na-nugnams nosi do ozmonoba-mutepeşi var iventi.
Çkva ozmonoba na-uğun irik na-ozmonums atkvasen, aç’arasen. Edo haya ikomt’aşi artikatis guri var ut’xare do heşo vare. Çkinaperi, kulturoni k’oçepe steri vare.
Na-ptkvi steri, ham dulyas guriten jin na-yodgin ar nuxu k’oçi ren. Hamtepek na-ves k’onarite, na-uçkinan k’onarite, var ubağasnati, ubağasnati muntxanepe ikoman.

Na-ixenenpe ma-na-miçkin k’onarite ipti k’oçinoba şeni, Lazepe şeni muntxanepe ren. K’ai na-miçkin ar mututi hemtepeşi irik kultura çkuni na-oroman ren. Haya dido k’ai mutu ren, haşo var p’at-na çkar gza var emazdenan.

Mik mu vas na-vas, muşi şeni var ikoms ( ma heşo miçkin ) k’oçinoba şeni ikoms, Lazepeşeni ikoms. 3’oxle na-gamulut’u ar dergişi “ogni” gonoşine-muşi ham sites mot ixenet’as yado na-ixenenpeti var mom3’ondu, haya k’ai mutu var vit cumalepe. Ham na-vit ç’ut’a ko-niozmonamtna tkvanti var mok’3’ondanaron heti ko-mikçin, vanati ma heşo mepşven.

Ma k’at’a oras bz*opon, Lazepeşi kultura Lazepeşi ren. Çkun, Lazepeşen çkva Laziti var ren, mado. Hak enni beciti na-ren muren giçkinani? Ar mutu ixenaşi heya mteli Lazepe şeni na-ixenen. Hemuşeni mutu bikomt’atşi dido k’ai p3xunat, dido k’ai pn3orat, dido k’ai goşobiğat do hemindos şkule haya k’ai ivu, hamdulyaşi mtini haya ren, yado p’at.

Ma hakşakis, k’ai na-miçkin Arkaburi dialektiğite p’ç’arum, malte noğapeşi dialektiğepe k’ai na-var miçkin şeni çkar mutu var maxenen. Heşo mutu oxenu minonna, hem oras hek’oni cumalepes, megabrepes var p’k’itxaşa var maxenen, p’a-na mtini do isa var iven.

Çkun na-manç’enan do na-memoskvuman mak’itxalepes Lazepeşi kultura do nena ooropinu ren. Hamuşeni mu oxenu unon iris ko-miçkinan. Maki’txalepekti na-vanoren dop’ç’aridort’un. Hemtepekti kultura-çkuni şeni ha3’is şkule dido ak’atananoren, haya mepşven, pçvumer.

İri xolo k’p’oromt… Megabrepe, da-cumalepe..

Tanora

Gördüğüm Kadar!

Kardeşlerim, sitemiz Lazebura okurları, gördüğüm kadar ile Laz dili ve kültürümüze Yeteri kadar üzerinde durmuyoruz.
Kültürümüz, bakımsız büyük meşe ağacına benziyor, yavaş yavaş kuruyup yıkılacak.

Onun yaşatılması, onun doğrultulması bizim elimizdedir. Bizden başka kimse bir şey yapamaz. Şimdi onun yeni fidanını diktik, onun yaşayabilmesi için su ve besleyecek bir şeyler dökmemiz gerek ki, onlar Laz dili ve kültürüdür. Onun için hep birlikte omuz vereceğiz ve onu yaşatacağız. Bu, bu işin üzerinde duran bir avuç insanla olamaz.

Bu sitede üye olan, ya da öylece siteye girip bakan Lazların katılımıyla olur. Sitede üye olanların çoğunluğu Lazdır ve kültürlerini yürekten sevdikleri bilinir. Fakat yalnız ben

Laz ım diye söylemeklede olmaz. Böyle söylemekle bugün için yetinilebilir. Biz kültürümüzü gelecek çok uzun zamanlara götüreceğiz, kaybetmeyeceğiz. Bu işin, Kültürümüz ve dilimizin üzerine durmazsak gelecek zamanlarda çocuklarımıza, torunlarımıza, onların torunlarına ne bırakacağız. Yalnızca, biz Lazız mı diyeceğiz… Lazların, dili ve kültürü için ne söyleyeceğiz, şimdi unuttuk mu diyeceğiz… Böyle şey olurmu!

Kültürümüzün tanıtımı, öğretimi, artırımı, yayılımı için Lazca yada Türkçe, bildiğimiz kadar, yapabildiğimiz kadar hepmiz katılacağız. Kültürümüz için bildiklerimizi söyleyeceğiz, yazacağız ve birbirimize, bilmediklerimizi öğreteceğiz, anlatacağız.

Ben gördüğüm kadar ile sitemizde olan üyeler ve okurlar çok katılımda bulunmuyorlar.

Hep biz, bir şeyler yazmayacağız, sizde forumlarda, yorumlarda bir şeyler yazın ve bizde okuyalım. Sizde, bilmediğimiz, hatırlayamadığımız şeylerin bilgilerini bize verin.

Burada, duyduklarınız, öğrendikleriniz kültürümüz ve dilimiz için göreceğimiz yeni bilgileri birbirimize vereceğiz, yazışacağız.

Burada ben, yalnız kültürümüz için bir şeyler yapalım, demiyorum. Güncel olan başka Şeyleride yazacağız, yazmamızda gerekir. Bizde bu Dünyada yaşıyoruz, bu Anadoluda yaşıyoruz. İnsanlık için gerekli bütün şeyleri bilmeliyiz.

Bütün insanların birbirlerine benzeyen akıl ve düşünceleri olmazda.  Başka düşünceleri Olan herkes düşüncelerini söyleyebilecek, yazabilecek. Fakat bunu yaparken birbirini kırmayacak ve öyle yapacaksın. Bilgili, kültürlü insanlar gibi yapacaksın.

Dediğim gibi, bu işe yüreklerini koyarak üzerinde duran bir avuç insan vardır, diye. Onlar

Yaptıkları kadar, bildikleri kadar, yetmesede, yetsede bir şeyler yapıyorlar. Yapılanlar benim bildiğim kadar ile önce insanlık için sonra Lazlar için bir şeylerdir. İyi bildiğim bir şeyde bunların hepsi, kültürlerini çok sevdikleridir. Bunlar çok iyi şeylerdir, böyle yapmazsak hiç yol alamayız.

Kim ne yaparsa yapsın, kendisi için yapmaz (ben öyle biliyorum ) insanlık için yapar, Lazlar için yapar.

Eskiden çıkan bir derginin “Ogni” anıları için bu sitede bir şey yapılmasın diye, yapılanlarıda beğenmedim, bunu iyi bir şey yapmadınız kardeşler. Bu yaptığınızı biraz düşündüğünüzde sizde beğenmeyeceksiniz onuda biliyorum, ya da ben öyle sanıyorum.

Ben her zaman söylüyorum, Lazların kültürü Lazlarındır. Biz, Lazlardan başka Lazda yoktur, diye.
Burada en önemli nedir biliyormusunuz? Bir şey yapılınca bunun bütün Lazlar için yapıldığıdır. Onun için, bir şeyler yaparken çok iyi ayıklayalım, çok iyi eleyelim, çok iyi seçelim ve ondan sonra bu iyi oldu, bu işin gerçeğidir budur diye yapalım.

Ben şimdiye kadar, iyi bildiğim Arhavi dialektiği ile yazıyorum, komşu ilçelerin diyalektiğini iyi bilmediğim için hiçbir şey yapamam. Böyle bir şey yapmak istersem, o zaman oralı kardeşlerime, arkadaşlarıma sormadan yapamam, yapsamda doğru ve gerçek olamaz.

Bize düşen ve yakışan okurlara Lazların kültürünü ve dilini sevdirmektir. Onu için ne yapılacağını hepimiz biliyoruz. Okurlarında yapacaklarını yazmıştım. Onlarda kültürleri için bundan sonra çok daha fazla katılımda bulunacaklardır, bunu umuyorum, bekliyorum.

Hepinizi seviyorum… Arkadaşlarım, Kardeşlerim…

29. Gyuma, 2007 Arkabi